Van 28 september t/m 4 oktober vindt de landelijke Valpreventieweek plaats. Valpreventie is zowel landelijk als provinciaal onderdeel van een bredere ambitie: inwoners ondersteunen om zo lang mogelijk vitaal, mobiel en zelfstandig te blijven. Een ambitie waar we ons vanuit de GSF nadrukkelijk voor inzetten. Passend daarbij staat de Valpreventieweek dit jaar in het teken van vitaal ouder worden.
Ook in Gelderland krijgt valpreventie volop aandacht. Van bijeenkomsten voor professionals en fietsvalpreventie tot erkende interventies voor inwoners. Maar er gebeurt veel meer dan in één week zichtbaar kan worden. Steeds meer gemeenten werken het hele jaar door aan een structurele aanpak waarin valpreventie, binnen een bredere visie op ‘langer zelfstandig en gezond‘, een vaste plek krijgt.
Samen sterk in Beuningen
In Gemeente Beuningen wordt de Valpreventieweek direct op 28 september afgetrapt met een bijeenkomst voor zorg- en welzijnsprofessionals. Onder het motto “Samen sterk in valpreventie” gaan deelnemers tijdens een interactieve carrouselopzet aan de slag met onderwerpen als het signaleren van valrisico, de leefomgeving en verbeterde samenwerking.
Geen lange presentaties of procesplaten dus, maar juist ervaren wat valpreventie in de praktijk betekent. Want een val voorkomen begint vaak bij professionals die risico’s herkennen en weten hoe zij vervolgens kunnen handelen en samenwerken.
Nicole van Benthum, projectleider Ketenaanpak Valpreventie, licht toe:
“Valpreventie doe je niet alleen. Juist door professionals uit verschillende werkvelden samen te brengen en hen te laten ervaren welke rol zij zelf kunnen spelen, maken we de keten sterker.”
Veilig blijven fietsen in Putten
Ook in de gemeente Putten wordt de week aangegrepen om professionals, maar ook inwoners bewust te maken van valpreventie. Op maandag 28 september besteedt VeluweFM aandacht aan het onderwerp met een fysiotherapeut van In Balans, een oud-deelnemer en Kirsten Veldhuizen, coördinator valpreventie.
“Valpreventie gaat niet alleen over voorkomen dat iemand valt. Het gaat er ook om dat mensen met vertrouwen kunnen blijven bewegen en de dingen kunnen blijven doen waar ze plezier uit halen”, vertelt Kirsten. “Het behoud van mobiliteit is daar ook onderdeel van”.
Op 2 oktober staat dan ook vervolgens de fiets centraal tijdens Stevig op de pedalen, een fietsvalpreventie die onderdeel is van het programma Doortrappen. Senioren krijgen praktische tips en oefeningen om veilig, zelfstandig en met vertrouwen te blijven fietsen. Er is onder andere aandacht voor balans, veilig op- en afstappen en veranderingen die bij het ouder worden kunnen optreden.
Van activiteit naar structurele aanpak
Die bredere blik op vitaal ouder worden zien we ook terug in de gemeente Barneveld. De lokale ketenaanpak valpreventie behoorde dit jaar zelfs tot de zes genomineerde initiatieven voor de landelijke Dr. Arlette Wertelaers Praktijkprijs. Binnen de ketenaanpak werken zorg, welzijn, sport en het sociaal domein samen om senioren niet alleen te ondersteunen bij valpreventie, maar ook bij blijvend bewegen, gezonde voeding, sociale contacten, mentale gezondheid en zingeving. Maatwerk is hierbij de sleutel, zodat er aangesloten wordt bij wat inwoners echt nodig hebben.
Daarbij werkt de gemeente Barneveld nauw samen met ondernemende sportaanbieders. Een sport als fitness bijvoorbeeld, maar ook yoga of thai chi, sluit heel mooi aan bij de principes van valpreventie. Bovendien passen dergelijke beweegactiviteiten ook bij de mogelijkheden en wensen van de doelgroep, waardoor het blijvende succes van de valpreventie groter wordt. Hier liggen echt kansen.
Werken aan vitaal ouder worden
De voorbeelden uit de gemeentes Beuningen, Putten en Barneveld laten zien hoe integraal de ketenaanpak valpreventie inmiddels wordt opgepakt. Ook in andere Gelderse gemeenten wordt hard gewerkt aan een solide keten, waar wij vanuit de GSF o.a. meewerken aan het versterken ervan, maar ook aan het verbinden van de verschillende domeinen zoals sport & bewegen, zorg en welzijn. Rosa Holtslag-Roelvink, programmacoördinator Preventie en Gezondheid:
“De Valpreventieweek helpt om extra aandacht te vragen voor het onderwerp, maar uiteindelijk is het onze ambitie dat valpreventie 52 weken per jaar goed georganiseerd is. Daarvoor moeten signalering, zorg, welzijn en een passend beweegaanbod goed op elkaar aansluiten. Daar kunnen wij op lokaal en regionaal niveau een rol spelen.”
Hoe zo’n structurele ketenaanpak er in de praktijk uit kan zien, laten we binnenkort ook zien aan de hand van de gemeente Epe. Daar gaan we samen met de betrokken beleidsmaker dieper in op de lokale aanpak en de samenwerking die nodig is om valpreventie duurzaam te organiseren als basisvoorziening. Stay tuned!